Met een rap pratende Robin Linschoten als tegenstander werd ik in de live-uitzending direct in het diepe gegooid. Terwijl het voor een journalist die normaal gesproken slechts met pen en notitieblok in de weer is, al pittig genoeg is om eventjes rustig op tv uit te leggen wat bankiers allemaal fout doen met hun bonussen.
Gewoon gaan praten en niet meer stoppen, is het advies dat Linschoten me pas na afloop van de uitzending gaf. Maar aangezien de VVD’er – die overigens tot voor kort de bonussen geen strobreed in de weg wilde liggen – net deed alsof ik de oplossing van het bonusdebat alleen op het bordje van de klant wilde leggen, werd ik wel uitgedaagd om direct mijn verhaal te doen. Want, als we in de toekomst verlost willen worden van de hoge bonussen, moet iedereen zijn verantwoordelijkheid nemen. De staat dicteert een plafond voor bonussen, de aandeelhouder zet een streep door gouden handdrukken en de klant protesteert tegen bizarre inkomens door zijn spaargeld naar een bonusvrije bank te brengen. Als Linschoten ook nog even mijn boek leest, zal hij van dit inzicht vast ook overtuigd raken.
Bas van der Vlies (SGP) ging gisteren in debat met Ton Elias (VVD) over koopzondagen. Van der Vlies verschijnt niet vaak op televisie. Het was voor hem dan ook wennen om aan te schuiven bij Pauw & Witteman.
Lang gewacht, tóch gekomen, zal het duo Pauw en Witteman gisteren wel gedacht hebben toen ik bij hen in de uitzending aanschoof. Wie mij kent weet het: ik houd niet zo van de camera. En een talkshow is ook niet zo mijn ding. De enige ‘talkshow’ waar ik voor opblijf, desnoods tot vroeg in de ochtend, is de vergadering van de Tweede Kamer. Dat is mijn werkterrein. Daar moet ik als volksvertegenwoordiger verantwoording afleggen en de standpunten van mijn partij uitdragen.
Dat ik me dit keer voor P&W heb laten ‘strikken’, is omdat het gespreksthema me na aan het hart ligt: de zondag. De SGP wil de zondag graag behouden als collectieve dag van rust. Eén dag per week met z’n allen een pas-op-de-plaats. Daar knapt een mens van op, en dat verhaal moet verteld worden.
Ook bij Pauw&Witteman! Daar is achter de schermen best wel het nodige vooroverleg over geweest tussen het SGP-fractieteam en de Haagse ‘jongens’ van P&W. Dat mijn tegenpool VVD’er Ton Elias was, heeft ook geholpen om dit keer ‘ja’ te zeggen op de uitnodiging. Ik ken Ton al heel lang, de laatste jaren als iemand die scherp, maar waardig debatteert.
Hoe het bevallen is? Het is en blijft een eigenaardig wereldje, zo’n toeters-en-bellen-studio, bekende tv-persoonlijkheden en felle lampen waarbij toch vooral de poppetjes in het middelpunt staan. Eraan wennen zal ik wel nooit, en dat wilde ik maar zo houden…
Het zoontje van Vincent en Suzan van Saase kreeg tegen hun zin de Turkse nationaliteit. VVD-Kamerlid Paul de Krom wil paal en perk stellen aan die praktijk en kwam dat aan tafel vertellen.
Gisteravond voor het eerst bij Pauw en Witteman. Een hernieuwde kennismaking met beide presentatoren die goed is bevallen. De voorbespreking en ontvangst waren prima geregeld. Hilarisch vond ik het gedoe om mijn “Kia” aan het begin van de uitzending. Een ontspannen inleiding tot de serieuze onderwerpen.
De reden voor mijn komst naar de studio was dat de Nederlandse overheid zelfs tegen de wil van ouders in, buitenlandse nationaliteiten van kinderen blijkt te registreren. In sommige gevallen kunnen de gevolgen groot zijn. Van de Marokkaanse nationaliteit bijvoorbeeld kom je nooit meer af. De heer en mevrouw Van Saase waren in de studio om het probleem te illustreren. Bij de aangifte van de geboorte van hun kind in Amsterdam kregen zij te horen dat het kind – vanwege de Nederlands-Turkse nationaliteit van de moeder – ook de Turkse nationaliteit bezat, en dat die gegevens ook al bij het Turkse consulaat bekend waren. Nota bene zonder dat zijzelf bij het consulaat aangifte hadden gedaan. Ik vind het onacceptabel dat er zeventien landen in de wereld zijn – waaronder Marokko – die het voor hun onderdanen onmogelijk maken hun nationaliteit op te geven. Ik vind het onacceptabel dat terwijl ouders er zelf niet voor kiezen om hun kind bij het consulaat aan te geven, de Nederlandse overheid dat dan maar zelf registreert en die gegevens nog doorgeeft ook. Wat mij betreft moet dit stoppen. Als het nodig is de wet te veranderen, dan moet dat maar. Vanavond moet de regering in een debat helderheid verschaffen.
Het onderwerp werd naar mijn gevoel goed belicht en ik kreeg genoeg ruimte om het probleem duidelijk te maken. Om twee uur vanmorgen lag ik in bed, om om acht uur vanmorgen samen met andere Kamerleden uit de Haagse regio alweer aan het ontbijt te zitten met het College van B&W van Den Haag.
SP-Kamerlid Van Bommel liep mee in een betoging tegen het Israëlische geweld in Gaza. Medebetogers scandeerden “Hamas, joden aan het gas”. Dat wordt Van Bommel aangerekend.
Eindelijk kon ik dan mijn kant van het verhaal vertellen. Nadat eerder deze week rabbijn Evers en later advocaat Moszkowicz hun vertroebelde kijk op de wereld hadden gegeven, kon ik vertellen wat er bij de vredesdemonstratie op 3 januari in Amsterdam écht is gebeurd. Ik meen enig recht van spreken te hebben aangezien ik erbij was en zij niet. De kern van de zaak is in twee zaken samen te vatten: 1. het was onhandig van me om ‘intifada, intifada, Palestina vrij’ te roepen omdat dit door veel mensen met geweld wordt geassocieerd. 2. de verwerpelijke leuze ‘Hamas, Hamas, joden aan het gas’ heb ik niet gehoord, zou dat wel zo zijn geweest dan had ik de demonstratie verlaten. Zo. Dat hebben we nu wel gehad.
Het voorstel van collega Zijlstra (VVD) om met carnaval roken in de horeca weer toe te staan is ludiek bedoeld. Of het nog een vervolg krijgt in de Tweede Kamer waag ik te betwijfelen. Mijn advies aan hem is: Maak er een carnavalsliedje van! Gegarandeerd succes. De tekst kan niet moeilijk zijn: tevreden roker, geen onruststoker, lekker biertje, tabakspleziertje etc. etc. Het grote voordeel ervan is dat zijn idee dan langer blijft bestaan dan in de berichtjes van vandaag. Gewoon even de studio in, paar meiden erbij in het koortje en huppakee. Zo’n schijfje kost niet meer dan een kwartje. Gewoon uitdelen in heel Brabant en Limburg. Hoe een Fries het Zuiden won. Er zit ook nog wel een boek in (kan later worden verfilmd).
De beelden van een jokkende Moszkowicz waren aardig. Die ga ik op Youtube zetten. De beelden van Jesse Jackson waren echter indrukwekkend. Ik ga de hele docu van Koos Postema op de site van P & W bekijken. Er is één vraag die ik eigenlijk nog aan Koos had willen stellen. De vergelijking tussen Jackson en Obama is makkelijk gemaakt. Maar behoorde Jackson op de leeftijd dat hij in de docu zit, net als Obama al tot de bovenlaag van de zwarte gemeenschap? Dat lijkt wel het geval te zijn gezien kleding, taalgebruik en opvattingen. Ik zal het Koos eens vragen bij de eerste gelegenheid dat ik hem zie.
Cabaretier Dorrestijn neemt afscheid van de grote theaterzalen. Hij kan het niet meer opbrengen iedere paar jaar “als een legkip” een nieuw programma te maken. Gisteravond trad Dorrestijn wel op in de studio van Pauw & Witteman.
Televisie is het ergste dat mij kan overkomen. Ik weet niet waarom, maar ik ben er doodsbang voor. Altijd die twijfel of ik wel leuk genoeg ben om met mijn kop op de buis te komen. En bij Pauw & Witteman dreigt dan ook nog het gevaar dat de gastheren geestiger zijn dan hun gasten. In dit geval sta je als Gediplomeerd Humorist voor aap.
Gisteravond redde ik het aardig. Dat kwam ook door de thema’s van de andere gasten. Als de onderwerpen al te zwaar zijn (kindersterfte, kinderporno) dan moet je als grappenmaker inbinden. Zijn de andere gasten te zwak en te oninteressant dan legt de grap het af tegen zijn omgeving. Gelukkig is minister Plasterk een sympathieke figuur met goede ideeën voor de verbetering van het onderwijs. Hij is terecht de strijd aangegaan met de al maar uitdijende leerfabrieken. Ook al is Plasterk zo iets onbegrijpelijk hoogs als ‘minister’, toch voelt een gewoon mens zich bij hem op z’n gemak. Hij vertelde me trouwens na afloop dat hij vroeger professor was en dat beschouwde hij als een veel voornamere functie. Hij is dus volgens hem zelf maatschappelijk flink aan het afzakken.
Terug naar de tafel. Daar had het VVD-Kamerlid Zijlstra het aan de stok met Nadia Bouras die een pleidooi hield voor de Marokkaanse Raad. Zijlstra viel haar stevig aan wat mij verwonderde. Hij vond dat de bemoeienissen van de Marokkaanse regering het Nederlandse Marokkanen verhindert om hier te integreren. Maar Nadia Bouras zelf was het levende bewijs dat iemand nauwe banden kan hebben met Marokko en tegelijkertijd een sieraad kan zijn voor de Nederlandse samenleving. Wat een heerlijke meid is Nadia: slim, gevoelig, humor, alles en dan ook nog een bijna goddelijke glimlach.
Henk Kamp verlaat eind dit jaar na een lange carrière de Tweede Kamer om commissaris te worden van de Antilliaanse eilanden Bonaire, Sint Eustatius en Saba en werd daarom uitgenodigd.
Als ik word uitgenodigd voor een informatieve tv- of radio-uitzending, zeg ik in beginsel ja. Niet omdat ik het zo leuk vind om aandacht te krijgen of om propaganda te maken voor de VVD, maar omdat de media voor mij het middel zijn om verantwoording af te leggen aan de mensen die ik vertegenwoordig. Als parlementariër doe je je werk in de openbaarheid, maar zonder de media heeft openbaarheid nauwelijks zin.
Het omgaan met de media leer je vooral door ervaring. In het begin vond ik de telefoontjes van de bureauredacteuren van de diverse programma’s een lastige onderbreking van mijn werk. Dat praten voorafgaand aan een uitzending met iemand anders dan de presentator had weinig zin, dacht ik. Later werd me duidelijk dat een goed voorbereidend gesprek met de bureauredacteur bepalend is voor de kwaliteit van de uitzending. Als je langer meedraait – zoals ik inmiddels – dan weten de bureauredacteuren wat ze aan je hebben en zijn die gesprekken kort en krachtig.
Dinsdag werd bekend dat ik aan het eind van dit jaar de Tweede Kamer ga verlaten. Dat leidde tot uitnodigingen voor alle informatieve tv-programma’s van de dag daarna. Samen met mijn voorlichter koos ik voor Pauw en Witteman. Een toezegging aan de één leidt altijd tot afzeggingen van de anderen. Slechts in bijzondere omstandigheden doe je meerdere programma’s op één avond. Mijn vertrek is niet zo’n omstandigheid.
VVD’er Hans van Baalen ging met SP’er Jan Marijnissen in debat. Van Baalen nam het op voor John McCain, Marijnissen voor Obama. Toch liet het gesprek over orgaandonatie een diepere indruk achter bij Van Baalen.
Het is altijd goed om aan de stamtafel van Pauw & Witteman aan te schuiven. Soms is het een leuke babbel over de waan van de dag. Soms graaft het diep. Gisteravond was ik erg aangegrepen door de lotgevallen van Kim Moelands die taaislijmziekte heeft, wat haar zekere dood zal betekenen. Er is geen donorlong beschikbaar die haar leven kan redden. Het is te laat. Eerst was haar man aan de beurt en nu zij, even in de dertig. Hoe onrechtvaardig is het en wat blijft ze sterk en opgewekt.
Kim heeft niets aan afwegingen van principiële aard. Toch moeten die gemaakt worden. Dat is een duivels dilemma. Als mijn zoon Robert, die nu twee-en-een-half jaar oud is, zou sterven als er geen donororgaan ter beschikking was, dan was de keuze voor mij als vader helder. Hij krijgt dat orgaan. Linksom of rechtsom. Hij wordt geopereerd, al zou het mijn laatste cent kosten en al zou ik met hem de hele wereld over moeten gaan. Ineke en ik zouden ons diep in de schulden steken en hemel en aarde bewegen.
Als politicus moet ik een andere afweging maken. Is het te verdedigen dat de staat ons allemaal via de wet tot donor maakt en wij actief in het geweer moeten komen om dat terug te draaien? Moeten mensen wanneer het zo’n belangrijke beslissing betreft, die de integriteit van het menselijk lichaam – ook na de dood – raakt, niet actief en weloverwogen instemmen? Kunnen we niet alles uit de kast halen om mensen te bewegen donor te worden? Dat je bij het afhalen van je paspoort, rijbewijs of ID-kaart gevraagd wordt een keuze te maken wel of geen donor te worden? Is de situatie in België, waar je donor bent behalve als je actief hebt aangegeven dat niet te willen zijn, wel zo positief? Ik begrijp het standpunt van Kim, Ronald Giphart en van Jan Marijnissen van de SP volledig en respecteer dat, maar keuzes moet men actief maken. Voor een klassiek liberaal als ik staat dat vast.
Ik denk na over een vrije kwestie. Dat betekent dat alle 150 Tweede-Kamerleden op basis van hun geweten en niet op basis van fractie- of partij-overwegingen stemmen, maar zet je daarmee de kiezer niet buitenspel? Ik begrijp dat Kim hier niets aan heeft. Toch wil ik mijn rug rechthouden. Als politicus lukt dat. Als vader gaat mij dat niet goed af. Gelukkig weet ik dat mijn collega Anouchka van Miltenburg, die in het debat over orgaandonatie het woord voert, en alle andere VVD’ers in de Tweede Kamer ook met dit dilemma worstelen. We zijn mensen van vlees en bloed. Als politici mogen wij de emotie niet laten overheersen, maar medemenselijkheid moet, naast het verdedigen van beginselen, altijd een rol blijven spelen. De eerdere discussie over het kookboek van Ronald Giphart (met alle respect) en mijn duel met Jan Marijnissen over Barack Obama of John McCain vallen daarbij in het niet.
Korpschef Jan Stikvoort stoorde zich aan de sterke taal van politici over de incidenten in Gouda. Zo ook aan de uitspraken van VVD’er Laetitia Griffith. Ze zei onder meer dat het land “in brand staat.” In Pauw & Witteman een discussie tussen Stikvoort en Griffith.
1. Uitnodiging
Deze werd in de ochtend op tijd gedaan, waardoor er ook nog tijd was van overweging. Er werd niet om “exclusiviteit” gevraagd wat ik heb gewaardeerd. Gaande de ochtend is nog overleg geweest over wie de counterpart zou kunnen zijn en vooral ook: wie niet.
Keurig was het dat vervoer van en naar de studio werd aangeboden.
2. Ontvangst
Studio Plantage vind ik een inspirerende omgeving, ‘rommelig’, ontspannen en zeer aantrekkelijk. De ontvangst door de gastvrouw was aller aardigst, vriendelijk en voorkomend. Ook mijn gasten werden keurig behandeld. Vervolgens naar de schmink, geen probleem, snel en adequaat. Beide presentatoren voegden zich voor aanvang van de uitzending bij hun gasten. Ze besteedden ruim tijd aan kennismaken en even over de actualiteit spreken. Dit geeft een ontspannen sfeer die mijns inziens ook in het programma doorwerkte.
3. Programma
Ik heb het live interview/ debat als zeer prettig ervaren met name door de wijze waarop P & W het gesprek begeleidden. Kreeg tijd om uit te praten, kleine correctie wanneer van het onderwerp werd afgedwaald en toch gelijktijdig ruimte voor wat ‘grappen’. Heb ik als zeer positief ervaren.
De studio zelf is eveneens een prettige omgeving, klein, gemoedelijk en verbinding makend.
4. De nazit
Wat mij erg goed beviel is dat zowel de gasten als de presentatoren elkaar na de uitzending kunnen ontmoeten. Het is duidelijk dat P & W zich hadden voorgenomen beide op hun beurt met iedere gast even na te praten. Niet gehaast, tijd nemend. Dat gaf bij mij een heel betrokken gevoel, ook dat heb ik op prijs gesteld. Vervolgens vertrok ik nog met een fles wijn!
Eigenlijk kan ik niets te verbetering meegeven. Ik heb mij de gehele avond uiterst ontspannen gevoeld (ondanks het onderwerp) vooral door de voortreffelijke opvang van de medewerkers en de heren Pauw en Witteman. Ik hoop bij een eventuele volgende keer dit wederom te mogen ervaren.
Communicatiedeskundige Elias volgde voor Pauw & Witteman de Algemene Beschouwingen. Volgens Elias kreeg Geert Wildersgisteravond in de uitzending te veel aandacht, maar daar wilde Jeroen niets van weten.
Woensdag 17 september begint vroeg. Ik had beloofd de avond ervoor een notitie af te hebben voor de organisatie waar ik nu interim-directeur van de communicatie-afdeling ben. Maar Prinsjesdag liep de avond ervoor een beetje uit. Om zeven uur dus achter m’n bureau thuis en voor half negen toch mijn opzet gemaild. Daarna thuis op de roeimachine en loopband. Tegelijkertijd naar Angela Merkel gekeken bij de algemene beschouwingen in Duitsland. Haar wordt nogal eens bleekheid verweten. Maar haar verhaal spettert van de buis.
Na de file naar mijn klus in Utrecht. Twee lastige gesprekken en tussendoor met schuin oog naar Politiek 24 gekeken. Rond een uur of twee telefoon van redactie Pauw & Witteman. Of ik diezelfde avond commentaar wil geven over de algemene beschouwingen. “Eikels”, denk ik. Had dat nou één dag eerder gevraagd, dan had ik minder toeren hoeven uithalen om het toch te kunnen volgen. Maar ik zeg toch toe, omdat het leuk is om te doen. Waarom eigenlijk? Live-TV is sowieso spannend, maar Paul en Jeroen zijn lastige ondervragers. Verder heeft P&W simpelweg heel veel kijkers en voor iemand die Kamerlid wordt, is het goed als kijkers (=kiezers) je kennen, daar moet je niet omheen draaien.
Zo goed en zo kwaad als mogelijk volg ik het debat en hou ik contact over de fragmenten. Jammer dat geen aandacht zal worden besteed aan Verdonks zwakke actie om slechts één punt te behandelen. Ze neemt nog steeds de politiek niet serieus. En Wilders krijgt weer te veel aandacht. In de uitzending zeg ik dat ook, want ik schrik van het gemak waarmee degene die het hardst en het ongenuanceerdst schreeuwt vrijwel automatisch TV-zendtijd krijgt. Jeroen reageert er geërgerd op, kijk het maar na. Ik vind dat gasten het hen in de uitzending weleens wat vaker net zo lastig zouden mogen maken als andersom regelmatig gebeurt.
• Reageer op de inhoud van het blog. Voor algemene reacties op de uitzending, kunt u hier terecht.
• Discussie juichen we toe, maar houd het netjes.
• De redactie behoudt zich het recht voor reacties te verwijderen die in strijd zijn met onze fatsoensnormen.