Historicus Cees Fasseur is de schrijver van een gisteren verschenen ‘Soestdijk-soap’: Juliana en Bernhard. Het verhaal van een huwelijk, de jaren 1936-1956. Hij kreeg daarvoor exclusief toegang tot de lang verborgen Oranje-archieven.

In zijn verlovingsbrieven schreef Bernhard aan Juliana dat hij vroeger gebokst had. Even daargelaten of het waar is – Bernhard keek niet op een leugen meer of minder in zijn leven – het optreden bij Pauw en Witteman heeft veel weg van het betreden van een boksring. De twee arbiters zitten aan het hoofd van de ovale tafel. Daaromheen, belicht door schijnwerpers en camera’s, zitten Elsbeth Etty, biografe en journaliste, gevreesd om haar linkse directe, Pieter Broertjes, een volhouder die het niet gauw zal opgeven, en Cees Fasseur, de auteur van een zojuist verschenen Soestdijk-soap, Juliana en Bernhard. Het verhaal van een huwelijk. Om hen heen zit het publiek, luid klappend en beschaafd bloeddorstig. De stemming is zinderend, de sfeer vol verwachting. Zal de ‘hofbiograaf’ zich staande kunnen houden of onder de verbale slagen van zijn opponenten bezwijken? Eerst mag hij een paar vragen over zijn boek beantwoorden. Helaas ontbreekt de tijd om enkele mythes en verzinsels recht te zetten, zoals de ‘stadhoudersbrief’ die Bernhard (tezamen met Juliana!) in 1942 aan Hitler geschreven zou hebben. De brief werd nooit gevonden, maar het is als het bestaan van ‘Boven’: sommigen blijven hardnekkig in het onzichtbare en ongeziene geloven.

Vervolgens worden enkele ontwapenende film- en videofragmenten getoond van de jonge prinsesjes, vader en moeder, in Canada en op Soestdijk. Pieter Broertjes legt het mede door hem geredigeerde boek De prins spreekt op tafel bij het beantwoorden van de klemmende vraag of Bernhard Juliana uit liefde trouwde of niet. Hem wordt verweten dat hij zich bezondigde aan ‘damesbladproza’, een beschuldiging die hij uiteraard weerspreekt.

Dan komt het zwaardere werk. Greet Hofmans verschijnt in het beeld. Een wat unheimisch ogende gestalte, die befaamd werd door haar ‘doorgevingen’. Wat die doorgevingen precies waren, is minder duidelijk. Ze gingen in elk geval van ‘Boven’ naar ‘Beneden’. Ook Greet zelf mag het op het videoscherm proberen uit te leggen, maar slaagt daarin niet. Dan komt haar invloed op de landsmoeder, Juliana, ter sprake. Elsbeth Etty werpt zich in de strijd, neemt het voor de Hofmansgroep en Juliana op, beschuldigt haar twee mannelijke tegensprekers van mannelijke vooringenomenheid en houdt staande dat Bernhard in Fasseurs verhaal de boosdoener is en Juliana het zielige slachtoffer. Zij verdedigt zich met vuur en overgave en laat, ook al blijkt zij in deze benadering een eenling, zich niet in de hoek drijven. Waar mogelijk stoken Paul Witteman en Jeroen Pauw het vuurtje hoger op. Ook spreekt zij haar sympathie uit voor haar vroegere lijfblad De Waarheid, dat indertijd als enige krant niet deelnam aan de onderonsjes van hoofdredacteuren waarbij de Nederlandse pers in feite gemuilkorfd werd. Zo eindigt de woordenstrijd zonder duidelijke winnaars of verliezers, en blijft de herinnering van een genoeglijk uur op de late avond.

Bekijk hier de hele uitzending.